Boru Patlama Kontrol Vanaları, sistemdeki bir ekipmanın bozulması veya boru hattının patlaması sonucu oluşabilecek zararları, su kaybını ve toprak erozyonunu önler. Ürün, ayar değerinin üzerindeki debiyi ve çıkış basıncındaki azalmayı hissederek sızdırmaz bir şekilde kapanır. Vanayı tekrar açmak için ürünün manüel olarak resetlenmesi gerekmektedir.
• Patlama durumunda bölgesel kapatma
– “Eskimiş”, patlama riski bulunan şebekeler
– Deprem riski taşıyan depo çıkışları
– Şebeke altyapı tesislerini etkileyebilecek hatlar
– Mekanik zarara yol açabilecek şebekeler
ÖZELLİKLER
• Şebeke basıncı ile çalışmakta olup harici enerjiye ihtiyaç duymazlar.
• Yaysız tasarımı sayesinde tam açılma sağlar.
• Aktüatör sayesinde vanayı hattan sökmeden kolaylıkla bakım yapı labilir.
• Darbesiz vana tepkisine ve çift hazneli tasarımı sayesinde korumalı diyaframa sahiptir.
• Y gövde tasarımı sayesinde akışı fazla etkilemez ve düşük basınç kayıplarına sahiptir.
• Opsiyonel V-port klape ile düşük debilerde bile sabit bir şekilde ça lışır.
ÇALIŞMA PRENSİBİ
1. Debi, vana ayar değerinin üzerine yükseliyor:
a) Pilot [1], vana üzerindeki diferansiyel basıncı hissediyor.
b) Pilot harekete geçerken vananın üst haznesinde [2] basıncın yükselmesine yol açıyor.
c) Klape, özel kilit mekanizması sayesinde kendiliğinden açılma yacak şekilde kapanıyor.
2. Debi, vana ayar değerinin altına iniyor ve koşullar normal seviyeye iniyor:
a) Vananın resetlenmesi ve açılması, Manüel Reset Vanası [3] ile yapılır.
b) Pilot, vana üzerindeki diferansiyel basıncı hissediyor.
c) Pilot, vana giriş basıncının üst hazneye girmesini engelliyor.
d) Vana, tam olarak açılıyor.
e) Manüel Test Vanası [4], kullanıcının patlama simülasyonu yapmasına ve vananın tepkisini görmesine olanak verir. Simülasyondan sonra vanayı resetlemeyi unutmayınız.
f) Debi Sınırlama Mili [5], farklı debi rejimlerine uygunluk açısın dan vana kapanma noktasının ayarlanmasına yardımcı olur.
UYGULAMA Şebekede Kullanılan Boru Patlama Kontrol Vanaları
Gerek sistemde oluşan sorunlar olsun gerekse harici darbeler olsun, tüm su şebekeleri patlamalara açıktır. Aşağıdaki resim, üst kottaki bir deponun aşağı kottaki kullanıcılara cazibe ile su sağlanmasını gösteriyor.
Bu sistemde yaşanan bir patlama durumunda her biri, aşağı kotlardaki kullanıcıların, patlama sularının oluşturacağı selden etkilenmesini önler. Ayrıca, depo çıkışına monte edilen bu model, deponun boşalmasına engel olur.
Tavsiye Edilen Montaj Biçimi
Vananın düzgün bir şekilde çalışabilmesi için gerekli olan minimum basınç 1 bardır.
Basıncın 1 bardan düşük olduğu durumlarda lütfen fabrikamıza başvurunuz.
Basınç Sabitleme / Relief Vanaları, yedi fonksiyon gerçekleştirmek için tasarlanmıştır;
• Değişken debi ve çıkış basıncına bakmaksızın minimum giriş ba sıncını sabitlemek veya maksimum ayar basıncı aşıldığında şebe kedeki aşırı basıncı tahliye etmek,
• Basınç bölgeleri sınıflandırması,
• Kontrollü şebeke dolumu,
• Boru hattının boşalmasını önleme,
• Kavitasyondan ve pompaya aşırı yük binmesinden korunma,
• Debinin pompa minimum debisinin altına düşmesini önleme,
• Aşrı basınca karşı koruma.
ÖZELLİKLER
• Geliştirilmiş glob tasarımı sayesinde yüksek debi kapasitesine sahiptir.
• Şebeke basıncı ile çalışmaktadır.
• Tek parça diyafram ve klape grubu sayesinde, vanayı hattan sökmeden kolaylıkla bakım yapılabilir.
• Mükemmel dengelenmiş diyaframı sayesinde diyafram hasarları ve kararsız çalışmanın önüne geçilmiştir.
Basınç Sabitleme / Relief Vanaları hidrolik prensiplerle çalışan ve diyafram aktüatörlü kontrol vanalarıdır. Ürün, bir ana vana ve basınç değişimlerini hisseden bir pilottan oluşmaktadır. Vana, şebekeye montaj şekline göre iki farklı amaç için kullanılabilir. Ana hatta monte edilen vana, şebekedeki değişken talebe ve çıkış basıncına bakmaksızın giriş basıncını sabit bir değerde tutar. Sirkülasyon hattına monte edilen vana ise, şebekedeki aşırı basıncı tekrar pompa emme rezervuarına tahliye eden bir relief vana olarak çalışır. Böylece kullanıcı, hiç su kay betmeden sabit bir pompa çıkış basıncı elde eder.
Hız Kontrollü Çekvalfleri, tek bir ana fonksiyon ger çekleştirmek için tasarlanmıştır:
• Açma ve kapama hız kontrolü sayesinde sistemde oluşabilecek basınç darbelerini önlemek
ÖZELLİKLER
• Şebeke basıncı ile çalışmakta olup harici enerjiye ihtiyaç duymazlar.
• Aktüatör sayesinde vanayı hattan sökmeden kolaylıkla bakım yapılabilir.
• Y gövde tasarımı sayesinde akışı fazla etkilemez ve düşük basınç kayıplarına sahiptir.
• Yatay veya dikey konumlarda monte edilebilir.
• Farklı açma ve kapama hızlarına ayarlanabilir.
KULLANIM
Karmaşık şehir şebekelerinde, birden fazla bölge birden fazla kaynak tarafından besleniyor olabilir. Her bir bölge farklı ta leplere ve her bir kaynak farklı kapasiteye sahiptir. Böyle durumlarda, genellikle her bir kaynak belirli bir bölgeyi besler ve uzaktaki bir başka bölgeyi destekler.
Yukarıdaki sistemde A kaynağı, A bölgesini beslemekte ve uzaktaki bir başka bölgeyi desteklemektedir. B kaynağı ise B bölgesini beslemekte fakat bir başka bölgeyi destekleyecek kapasiteye sahip değildir.
Bu iki bölge arasına monte edilen çekvalf, A kaynağından B kaynağına akışı sağlarken, B kaynağından A kaynağına olan akışa engel olur.
ÇALIŞMA PRENSİBİ
Standart çekvalfler, debinin yüksek olduğu durumlarda çok hızlı bir şekilde açılıp kapanırlar ve bu nedenle, sistemde darbe oluşturma olasılıkları oldukça yüksektir.Hız Kontrollü Çekvalfler, böyle bir durumun oluşmasına engel olur. Ürün, vana diferansiyel basıncını klapeye ve üst kontrol haznesine aynı anda uygulayarak çekvalfin açma ve kapama hızını kontrol eder ve darbe oluşumunu engeller. Vananın alt kontrol haznesi giriş basıncına, üst kontrol haznesi ise çıkış basıncına bağlıdır ve çekvalfte yastık görevi görülmesini sağlar. Üst kontrol haznesi ile vana çıkışı arasındaki bağlantıda tek yönlü iğneli vanalar bulunmakta olup, bu vanalar çekvalfin açma ve kapama hızının kontrol edilmesini sağlar. Su akışında bir yön değişimi yaşandığında, klape yayı ve vana üzerindeki diferansiyel basınç devreye girerek vananın yavaşça kapanmasına neden olur. Bu da sistemde darbe oluşmasını engeller. Ürün, klapenin özellikle kapanma hareketinin sonunda daha dengeli hareket etmesi için V-Port opsiyonu ile kullanıcılara sunulabilir.
Sayaç, pompa gibi dağıtım ekipmanlarının çalışma kapasitelerini aşacak debi değerlerine maruz kalmaması için birçok sistem Debi Kontrol Vanası kullanmaktadır. Ürün, talep veya giriş/çıkış basıncındaki oynamalara bakmaksızın, sistem debisini ayarlanmış maksimum debi değerinde sabit tutar.
• Tasarım özelliklerini güvenceye alma
• Ana hattı, lateral hatlardan öncelikli kılma
• Tüketicilerin fazla taleplerini limitleme
• Boru hattı dolum oranını kontrol etme
• Pompaya aşırı yük binmesini ve kavitasyon sorununu önleme
ÖZELLİKLER
• Şebeke basıncı ile çalışmakta olup harici enerjiye ihtiyaç duymazlar.
• Debi düzenleyicisi gerektirmezler.
• Aktüatör sayesinde vanayı hattan sökmeden kolaylıkla bakım yapılabilir.
• Darbesiz vana tepkisine ve çift hazneli tasarımı sayesinde korumalı diyaframa sahiptir.
• Y gövde tasarımı sayesinde akışı fazla etkilemez ve düşük basınç kayıplarına sahiptir.
• Opsiyonel V-port klape ile düşük debilerde bile sabit bir şekilde çalışır.
Ekstra Özellikler
• Selenoid Kontrol
• Selenoid Kontrol ve Çekvalf Özellikleri
• Hassas Pilot
• Basınç – Düşürücü
• Seviye ve Debi – Kontrol Vanası
• Pompa ve Debi – Kontrol Vanası
• Pompa Sirkülasyon ve Debi – Kontrol Vanası
• Elektronik Kontrol Vanası
ÇALIŞMA PRENSİBİ
1. Debi, ayar değerinin üzerine yükseliyor:
a) İğneli Vana [1], vananın üst haznesine [2] su girişini sağlar.
b) Pilot [3], Orifis [4] üzerindeki diferansiyel basıncı hisseder.
c) Pilot harekete geçerek vananın üst haznesindeki basıncın yükselmesine neden olur.
d) Klape kapanarak debiyi ayar değerine kısar.
2. Debi, ayar değerinin altına iner:
a) Pilot, debi düşümünü hissederek üst haznedeki basıncı tahliye eder.
b) Klape açılarak debiyi ayar değerine yükseltir.
c) İğneli Vana, kontrol vanasının kapanma hızını kontrol eder. d) Küresel Vana [5], ana kontrol vanasının manüel olarak kapanmasını sağlar.
UYGULAMA Dağıtım Şebekeleri
Bir sistemin tasarımı, şebeke elemanlarını seçmek için gereken tahmini debi aralığını seçmekle başlar:
• Pompa istasyonları: karakteristiği, konumu, adeti
• Boru hatları: yerleşimi, sınıfı, çapı
• Depolar: konumu, kapasitesi, rakımı
Tahmini debi aralığında oluşan bir sapma, su akışını bozabilir ve hatta sistem elemanlarına zarar verebilir. Modelinin doğru seçimi ve konumlandırılması sonucunda sistem, aşırı debi değerlerinden korunur.
Pompaya Aşırı Yük Binmesi ve Kavitasyon Sorununu Önleme
Pompaya aşırı yük binmesine ve kavitasyon sorununa yol açan aşırı talebi önlemek için pompa debisinin, tasarım spesifikasyonları içerisinde tutulması gerekir.
Her bir sistemde, pompa tasarımı özellikleri değişkenlik gösterdiği için sistem için tavsiye edilen çözümler de değişkenlik göstermektedir:
• Pompa eğrisinin (Debi, AP vs.) dik olduğu durumlarda basınç sabitleme vanaları kullanılmaya uygundur.
• Pompa eğrisinin düz olduğu durumlarda ise, basınç ayarı ile pompa koruması yeterli değildir. Bu gibi pompalar için basınç yerine debi kontrolü yapılması tavsiye edilir ve bu iş için kullanılmaya en uygun üründür.
Pompa Kontrol Vanaları, pompa başlatma ve kapatma sonucu oluşan ani debi değişimlerini önleyerek pompa, boru hattı ve diğer sistem elemanlarını korur. “Aktif Çekvalf” özelliği ise, darbenin oluşturacağı zararları önlemek yerine, şebekede darbe oluşumunu önleyen bir özelliktir.
• Pompa açma ve kapama etkilerini önler:
– Tek sabit hızlı pompa
– Sabit hızlı pompa grubu (ekleme ve değiştirme) – Değişken hızlı pompa grubu (ekleme)
ÖZELLİKLER
• Şebeke basıncı ile çalışmakta olup harici enerjiye ihtiyaç duymazlar.
• Selenoid kontrollü olup düşük enerji tüketirler ve oldukça az kabloya ihtiyaç duyarlar.
• Yaylı çekvalf olarak da kullanılabilirler.
• Aktüatör sayesinde vanayı hattan sökmeden kolaylıkla bakım yapılabilir.
• Darbesiz vana tepkisine ve korumalı diyaframa sahiptir.
• Y gövde tasarımı sayesinde akışı fazla etkilemez ve düşük basınç kayıplarına sahiptir.
• Opsiyonel V-port klape ile düşük debilerde bile sabit bir şekilde çalışır.
• Kolaylıkla hidrolik özellik eklenebilir durumdadır.
Ekstra Özellikler
• Basınç Düşürücü
• Debi Kontrol
• Pompa Sürkülasyon Kontrol
• Derin Kuyu Elektrik Pompa Kontrol
• Tam Güç açma ve Kapanma
• Elektronik Kontrol
• Basınç Sabitleyici ve Basınç Düşürücü
ÇALIŞMA PRENSİBİ
1. Pompa, kullanıcı tarafından çalıştırılır:
a) Elektriklenmemiş solenoid [1], vana üst haznesini [2] vana çıkışı na bağlıyor.
b) Giriş basıncı yükselerek vana klapesine yukarı yönde kuvvet uygu luyor.
c) Vana üst haznesindeki basınç, vana çıkışına tahliye ediliyor ve va na yavaş bir şekilde açılıyor.
2. Pompa, kullanıcı tarafından kapatılır:
a) Standart bir çekvalf kullanılan sistemlerde, kapatma komutu direkt olarak pompaya gider ve sistemde ani kapanmaya yol açar.
b) Fakat aktif çekvalfli sistemlerde kapatma komutu kontrolörüne [3] gider ve bu ünite, kontrol vanasının selenoidini elektriklendirir.
c) Selenoid, vana üst haznesini basınçlandırır ve vananın yavaş bir şekilde kapanmasını sağlar.
d) İndikatör çubuğu [4] aşağı inerek limit switch’i [5] aktive eder.
e) Limit switch, kontrolöre pompayı kapatması için sinyal gönderir ve sistemin aniden kapanmasını önler.
f) Sistem parametreleri normal koşullara döndüğünde, kontrolör selenoidin elektriğini keser ve limit switchi bir sonraki komut için sıfırlar.
3. Elektrik kesilmesi halinde:
a) Giriş basıncı düşerek, diyafram [6] ile klapenin [7] dengelenmesini sağlar.
b) Yay [8], klapeyi aşağı yönde iter ve akış yön değiştirmeden vanayı kapatır.
c) Çekvalf [9], çıkış basıncının üst hazneye girmesini sağlarken, diğer çekvalf [10] basıncı üst haznede hapseder. Böylece vana, bir son raki durum için sıfırlanmış olur.
UYGULAMA Bu sistemde, pompa istasyonu şebekeye bir kollektör yoluyla pompalama yapmaktadır. Her bir pompa çıkışına monte edilen Pompa Kontrol Vanası, aşağıdaki durumların oluşmasına yol açar:
• Darbenin oluşturacağı zararları önlemek yerine, darbenin oluşmasının önlenmesi
• Darbesiz pompa açma ve kapama yapılması
• Çalışan pompaları değiştirirken darbe oluşmasının önlenmesi
• Değişken hızlı pompayı geciktirerek sabit hızlı ilave pompanın açılıp kapanmasına tepki vermesini sağlaması.
Pompa Sirkülasyon ve Basınç Sabitleme Vanası
Pompa Sirkülasyon ve Basınç Sabitleme Vanası, ana hatta paralel bağlanarak standart pompa istasyonlarına “aktif çekvalf” özelliği kazandırır. Ürün,
• Ana hat çapına uygun büyüklükte bir kontrol vanasının mevcut olmadığı veya çok maliyetli olduğu büyük çaplı boru hatlarında,
• Mekanik çekvalfe sahip eski sistemlerde,
• Sistem tasarımının mekanik çekvalf gerektirdiği durumlarda kullanılmaya uygundur.
Pompa başlama ve kapanma durumları esnasında , sıfırdan %100’e kadar tüm pompa çıkış debisini emme rezervuarına sirküle edebilir. Böylelikle pompa çıkış basıncı sabit tutulur ve bu sayede standart mekanik çekvalfin yavaşça açılıp kapanarak şebekede darbe oluşmasını önlemiş olur:
• Pompa açıldığında, kontrol vanası yavaşça kapanarak mekanik çekvalf giriş basıncını arttırır.
• Pompa kapanmadan önce, kontrol vanası yavaşça açılarak mekanik çekvalf giriş basıncını düşürür. Tam bir yönetim için, tüm sistem elemanlarının koordinasyonunu sağlayan bir kontrolör gerekmektedir.
